สุนัขสายพันธุ์ชิวาวา หมากระเป๋า - วิธีเลี้ยง นิสัย อายุขัย และโรคที่ต้องระวัง

ในยุคสมัยที่การใช้ชีวิตในเมืองกลายเป็นเรื่องปกติ ไม่ว่าจะเป็นการพักอาศัยในคอนโดมิเนียมหรือทาวน์โฮมที่มีพื้นที่จำกัด เทรนด์การเลี้ยงสุนัขกลุ่มหมากระเป๋า จึงได้รับความนิยมอย่างล้นหลาม และหากพูดถึงสายพันธุ์น้องหมากระเป๋าเบอร์หนึ่งในใจใครหลายคน คงหนีไม่พ้น สุนัขพันธุ์ชิวาวา น้องหมาที่มีขนาดตัวเล็กที่สุดในโลก แต่คุณรู้หรือไม่ ? ว่าภายใต้ร่างจิ๋วนี้กลับมีคาแรกเตอร์ที่ "ใหญ่เกินตัว" อย่างไม่น่าเชื่อ

ชิวาวาไม่ได้เป็นเพียงสุนัขที่มีขนาดกะทัดรัด พกพาง่ายไปไหนมาไหนสะดวกเท่านั้น แต่พวกเขายังมีความฉลาด ซื่อสัตย์ และมีเสน่ห์เฉพาะตัวที่ทำให้เจ้าของตกหลุมรักได้ไม่ยาก สุนัขพันธุ์เล็กอย่างชิวาวาจึงกลายเป็นสมาชิกคนสำคัญในหลายครอบครัวใครหลายคน อย่างไรก็ตาม การเลี้ยงสุนัขที่มีโครงสร้างบอบบางเช่นนี้ จำเป็นต้องมีความเข้าใจอย่างลึกซึ้ง ทั้งเรื่องโภชนาการ พฤติกรรม และโรคประจำสายพันธุ์ วันนี้เราจะพาทุกคนไปทำความรู้จักกับเจ้าจิ๋วพริกขี้หนูตัวนี้ให้มากขึ้นเพื่อสามารถใช้ชีวิตร่วมกับพวกเขาได้อย่างมีความสุข

ข้อมูลทั่วไปของสุนัขพันธุ์ชิวาวา

ชื่อสายพันธุ์	ชิวาวา (Chihuahua)
ขนาดสายพันธุ์	สุนัขพันธุ์เล็ก
น้ำหนักเฉลี่ย	1.5 – 4 กก.
ส่วนสูง	15 – 30 ซม.
อายุขัยเฉลี่ย	12 – 20 ปี
ลักษณะขน	ขนสั้น / ขนยาว
สีขนยอดนิยม	ขาว น้ำตาล ดำ ทอง ครีม
ถิ่นกำเนิด	เม็กซิโก
ลักษณะเด่น	ตัวเล็ก ตาโต หูตั้ง ฉลาด ซื่อสัตย์

ข้อมูลทั่วไปของสุนัขสายพันธุ์ชิวาวา

หากย้อนกลับไปดูประวัติสายพันธุ์ชิวาวา เชื่อกันว่าสุนัขสายพันธุ์นี้เป็นสุนัขศักดิ์สิทธิ์ที่สามารถนำทางวิญญาณไปสู่ปรโลกได้ จนกระทั่งในช่วงปลายศตวรรษที่ 19 นักท่องเที่ยวชาวอเมริกันได้เริ่มนำสุนัขสายพันธุ์นี้กลับมาจากรัฐชิวาวา ประเทศเม็กซิโก จึงเป็นที่มาของชื่อเรียกที่เราคุ้นหูในปัจจุบัน

ความนิยมของ หมาชิวาวา แผ่ขยายไปทั่วโลกอย่างรวดเร็ว รวมถึงในประเทศไทยด้วยเช่นกัน นั่นเพราะความสะดวกในการเคลื่อนย้าย พฤติกรรมที่มีความซื่อสัตย์ ผูกพันกับเจ้าของสูง (จนแทบจะเป็นเงาตามตัวกันเลยทีเดียว) สะท้อนให้เห็นว่าชิวาวาเป็นสุนัขที่ต้องการความรักและการเอาใจใส่สูง แม้จะเลี้ยงง่ายในแง่ของพื้นที่ แต่ในแง่ของสุขภาพและการดูแลทางอารมณ์นั้น เจ้าของต้องมีความละเอียดอ่อนไม่แพ้การเลี้ยงเด็กเล็กคนหนึ่งเลยทีเดียว

ลักษณะทางกายภาพของสุนัขสายพันธุ์ชิวาวา

ลักษณะเด่นของสุนัขสายพันธุ์ชิวาวา คือ "กะโหลก" โดยมาตรฐานสายพันธุ์ต้องมีหัวเป็นทรงแอปเปิ้ล มีส่วนโค้งมนชัดเจน ตาต้องกลมโตแต่ไม่โปนออกมาจนดูน่ากลัว หูต้องตั้งชันเฉียงออกข้างประมาณ 45 องศา และหางต้องโค้งงอพาดไปบนหลังหรือชี้ขึ้น

ในวงการคนเลี้ยงมักจะมีการตั้งคำถามว่า ชิวาวาหน้ากลม vs หน้าลิ่ม ต่างกันยังไง

• ชิวาวาหน้ากลม คือลักษณะมาตรฐานที่นิยมที่สุด กะโหลกนูนโค้งมนรับกับดวงตาโต

• ชิวาวาหน้าลิ่ม จะมีใบหน้ายาวกว่า กะโหลกแบนกว่า คล้ายลูกกวาง ซึ่งแม้จะไม่ใช่ลักษณะมาตรฐานสำหรับการประกวด แต่ก็มีความน่ารักและเป็นที่นิยมไม่แพ้กัน

นอกจากเรื่องใบหน้าแล้ว ยังมีการแบ่งตามลักษณะเส้นขน คือ

1. ชิวาวาขนสั้น: ขนจะเรียบเนียน ติดผิวหนัง มีความเงางาม ดูแลรักษาง่าย

2. ชิวาวาขนยาว: ขนจะนุ่มยาว มีขนพู่บริเวณหู คอ ขา และหาง ดูสวยงามหรูหรา แต่ต้องหมั่นแปรงขนบ่อยขึ้น

ลักษณะนิสัยสุนัขสายพันธุ์ชิวาวา

สุนัขพันธุ์ชิวาวาเป็นสุนัขที่มีความเข้มแข็ง กล้าหาญ และซื่อสัตย์ต่อเจ้าของมาก จนบางครั้งอาจแสดงพฤติกรรมปกป้องเจ้าของเกินตัว ลักษณะนิสัยเด่น ๆ ที่สามารถพบได้ในชิวาวา ได้แก่

• ขี้อ้อน: ชิวาวาเป็นสุนัขที่ขี้อ้อน พวกเขามักชอบซุกตัวอยู่ในอ้อมกอดหรือนั่งบนตักเจ้าของตลอดเวลา

• เห่าเก่ง: เนื่องจากชิวาวามีความตื่นตัวสูง พวกเขาจึงมักจะเห่าเตือนเมื่อมีเสียงแปลกหน้าหรือคนแปลกหน้าเข้ามาใกล้ จนบางคนเรียกเขาว่า "สัญญาณกันขโมยเดินได้" เลยทีเดียว

• ขี้กลัวหรือขี้โมโห: เนื่องจากสุนัขพันธุ์นี้ไวต่อสิ่งกระตุ้นมาก หากไม่ได้รับการฝึกเข้าสังคมตั้งแต่เด็ก อาจทำให้พวกเขากลายเป็นสุนัขที่ตื่นตกใจง่าย หรือเห่าก้าวร้าวเพราะความกลัวได้

• มั่นใจในตัวเองสูง: ชิวาวาสามารถอยู่ร่วมกับสุนัขพันธุ์อื่น ๆ ได้ แต่เขามักจะมีความมั่นใจในตัวเองสูง จนบางครั้งไปท้าทายสุนัขตัวใหญ่กว่า เจ้าของจึงต้องคอยระวังพฤติกรรมหมาชิวาวาในจุดนี้

• ฉลาดและเรียนรู้ไว้: ชิวาวาเป็นสุนัขที่ฉลาดและเรียนรู้ไว จึงสามารถทำการฝึกเพื่อเรียนรู้คำสั่งต่าง ๆ ได้โดยง่าย

โรคประจำสายพันธุ์สุนัขชิวาวาและโรคที่ต้องระวัง

แม้ว่าโดยทั่วไปสุนัขสายพันธุ์ชิวาวาจะสามารถอยู่ได้นานหลายปี (ซึ่งอาจสูงถึง 20 ปี) แต่พวกเขาก็มีจุดเปราะบางทางสุขภาพที่เจ้าของควรรู้ เพื่อให้การดูแลสุขภาพเป็นไปอย่างตรงจุด

1. โรคหัวใจ

พบได้บ่อยมากในสุนัขพันธุ์เล็ก โดยเฉพาะโรคลิ้นหัวใจไมตรัลเสื่อม (Mitral Valve Disease) หากน้องเริ่มมีอาการไอแห้ง ๆ เหนื่อยง่าย หรือหอบเวลานอน นั่นคือสัญญาณเตือนที่เจ้าของควรพามาตรวจกับสัตวแพทย์โดยด่วน

2. ภาวะโพรงสมองคั่งน้ำ หรือโรคหัวโต

ภาวะโพรงสมองคั่งน้ำ หรือโรคหัวโต (hydrocephalus) เป็นภาวะที่มีน้ำในโพรงสมองมากผิดปกติ มักพบในลูกชิวาวาแรกเกิด ถึงวัยเด็ก สังเกตได้จากหัวที่โตผิดปกติ

3. โรคสะบ้าเคลื่อน

จากความผิดปกติของร่างกายที่มีขาที่เรียวเล็ก อาจทำให้ลูกสะบ้าเคลื่อนออกจากร่องได้โดยง่าย ทำให้สุนัขเดินขากะเผลก หรือยกขาหลังเวลาวิ่ง

4. โรคฟันและช่องปากในหมาพันธุ์เล็ก

ชิวาวามักมีปัญหาฟันซ้อน หินปูนขึ้นง่าย และเหงือกอักเสบ หากปล่อยไว้เชื้อโรคอาจลามไปที่หัวใจหรือไตได้

5. ภาวะตาอักเสบ

ด้วยลักษณะทางกายภาพที่ตาโตและนูนออกมา อาจทำให้เสี่ยงต่อสิ่งแปลกปลอม ฝุ่น หรือการถูกกิ่งไม้เกี่ยวได้ง่าย หากเห็นน้องหมาชิวาวาตาแดงหรือมีน้ำตาไหลมากผิดปกติ ควรต้องสงสัยอาการสุนัขตาอักเสบ และพาน้อง ๆ ไปรับการตรวจจากสัตวแพทย์ต่อไป

โรคที่พบบ่อยในชิวาวา มีหลายโรค และโรคเหล่านี้มักสามารถป้องกันได้ตั้งแต่เนิ่น ๆ ผ่านการตรวจสุขภาพประจำปีสำหรับชิวาวา หากเจ้าของไม่แน่ใจว่าน้องหมามีความเสี่ยงหรือไม่ สามารถเข้ารับคำปรึกษากับสัตวแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านโรคพันธุกรรมสุนัขพันธุ์เล็กได้ที่ โรงพยาบาลสัตว์พญาไท 7 เพื่อช่วยวางแผนการดูแลและป้องกันโรคให้น้อง ๆ มีสุขภาพที่แข็งแรงในระยะยาวต่อไป

วิธีเลี้ยงและดูแลชิวาวาให้น่ารัก แข็งแรง

วิธีการเลี้ยงสุนัขพันธุ์ชิวาวาให้มีความสุขนั้นไม่ใช่เรื่องยาก แต่จำเป็นต้องใส่ใจในรายละเอียดเล็ก ๆ น้อย ๆ เช่น

การดูแลเรื่องอาหารสำหรับสุนัขสายพันธุ์ชิวาวา

• อาหารที่เหมาะกับชิวาวา: ควรเป็นอาหารสำหรับสุนัขพันธุ์เล็กโดยเฉพาะ เพราะเม็ดจะมีขนาดพอเหมาะ และให้พลังงานอย่างเหมาะสมเพียงพอต่อความต้องการในแต่ละวัน

• อาหารต้องห้ามสำหรับชิวาวา: อาหารหลายชนิดมีพิษต่อน้องหมา เช่น ช็อกโกแลต หอมหัวใหญ่ องุ่น หรือลูกเกด เพราะก่อให้เกิดความเป็นพิษต่ออวัยวะภายในร่างกาย

• แบ่งมื้ออาหาร: ควรแบ่งเป็น 2-3 มื้อต่อวัน เพื่อช่วยให้น้องหมาได้รับพลังงานอย่างเพียงพอตลอดทั้งวัน

• อาหารเสริมบำรุงสุขภาพชิวาวา: เช่น อาหารเสริมบำรุงข้อต่อ หรือน้ำมันปลาบำรุงขน เป็นต้น

การดูแลเรื่องการกรูมมิ่งสำหรับสุนัขสายพันธุ์ชิวาวา

• วิธีอาบน้ำชิวาวา: ควรอาบทุก 1-2 สัปดาห์ ไม่อาบน้ำบ่อยเกินไป เพื่อป้องกันภาวะผิวแห้ง และเป่าขนให้แห้งสนิท เพื่อป้องกันการเกิดเชื้อราและยีสต์ซึ่งก่อให้เกิดการคันได้

• วิธีดูแลขนชิวาวา: สำหรับชิวาวาพันธุ์ขนยาวต้องแปรงขนทุกวันเพื่อป้องกันไม่ให้ขนพันกัน ส่วนชิวาวาพันธุ์ขนสั้นควรใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดตัวสลับกับการแปรงขนเบา ๆ เพื่อดูแลความสะอาดของร่างกาย

• การดูแลช่องปาก: แปรงฟันอย่างสม่ำเสมอเพื่อลดความเสี่ยงในการสะสมของหินปูน ต้นเหตุของกลิ่นปากและโรคเหงือก

การดูแลเรื่องการออกกำลังกายสำหรับสุนัขสายพันธุ์ชิวาวา

• การออกกำลังกายที่เหมาะกับชิวาวา: ออกกำลังกายเบา ๆ เป็นประจำทุกวัน เพราะสุนัขพันธุ์ชิวาวาไม่ต้องการการวิ่งระยะไกล การเดินเล่นในสวนหรือวิ่งในบ้าน 15-30 นาทีก็เพียงพอ หรือปล่อยให้เขาได้เดินเองบ้างเพื่อให้กล้ามเนื้อขาแข็งแรง ลดความเสี่ยงของการเกิดสะบ้าเคลื่อน

• ระวังอากาศร้อนเกินไป: โดยเฉพาะน้องหมาชิวาวาที่เลี้ยงนอกบ้าน หากสังเกตเห็นน้องหมามีอาการหอบควรรีบพาเข้าที่ร่ม และอากาศถ่ายเทสะดวกในทันที

ชิวาวา หมากระเป๋าตัวจิ๋วที่ต้องการความใส่ใจ

น้องหมาชิวาวาเป็นหมากระเป๋าที่คนชอบเลี้ยงที่สุด เพราะขนาดที่กะทัดรัด อีกทั้งการเลี้ยงหมาชิวาวาในคอนโดนั้นทำได้สะดวกมาก อย่างไรก็ตามหากถามว่า ชิวาวาเลี้ยงยากไหม ? คำตอบคือ "อยู่ที่ความพร้อมและความเข้าใจของเจ้าของ" หากคุณเข้าใจนิสัยของน้องหมาชิวาวา มีเวลาให้เขา คอยสังเกตสัญญาณผิดปกติ และพาไปพบสัตวแพทย์สม่ำเสมอ พวกเขาก็พร้อมที่จะเป็นเพื่อนที่ร่าเริงอยู่กับคุณได้นานจนถึงวัยชรา หรืออาจกล่าวได้ว่า วิธีดูแลชิวาวาให้อายุยืน คือการมอบความรัก ควบคู่ไปกับการป้องกันโรคอย่างถูกวิธีนั่นเอง

การดูแลน้องหมาตัวจิ๋วด้วยความรักและการตรวจสุขภาพสม่ำเสมอ จะช่วยให้น้องอยู่กับเราไปได้นานหลายปี หากต้องการคำแนะนำเรื่องการดูแลหรือบริการตรวจสุขภาพสุนัขพันธุ์เล็ก ติดต่อทีมสัตวแพทย์ที่โรงพยาบาลสัตว์พญาไท 7 ได้ทุกวัน เรามีบริการ ปรึกษาสัตวแพทย์ด้านโภชนาการและสุขภาพสุนัขพันธุ์เล็ก ที่พร้อมดูแลเพื่อนตัวน้อยของคุณด้วยความรักและความเข้าใจในเจ้าตัวน้อยอย่างแท้จริง